Tineke van der Pouw-Kraan is fotograaf en medisch bioloog. Ze weet dankzij time-lapse video’s de uitwisselingsprocessen in de bodem rond planten- en boomwortels zichtbaar te maken. Daartoe zet ze stukjes van de wortels op kweek en volgt het groeiproces van de microben.

Werk van haar was te bewonderen in Museum Singer Laren bij de expositie ‘Wij zijn natuur’.

Voor de expositie ‘In het Bosch’ die momenteel te zien is in Galerie Van Blijkshof in Deventer maakte Tineke foto’s van een jonge Eikenboom, Esdoorn, Acacia en Judaspenning waarbij ze ook hun micobioom weergeeft. Fascinerend! Bijgaand de esdoorn.

Halo

Saskia en Anja hielden een Natuurontmoetingswandeling in het Sterrebos. Tijdens een oefening over boomenergie maakte Saskia deze bijzondere foto met ‘lichthalo’ van een van onze deelneemsters.

Grote grazer

Anja en Henk zagen tijdens een wandeling bij Diever plots een ‘grote grazer’ aan de horizon. Van dichtbij fotograferen lukte niet, maar ingezoomd kun je zijn contouren ontwaren tussen het groen.

Berkendriehoek

Saskia en Leen waren weer even terug in Rijswijk. In het park vlakbij hun toenmalige woning staan drie berken, precies in een driehoek. Saskia ging er indertijd een keer tussen staan en voelde de energie van alledrie de bomen beurtelings aan haar ‘trekken’, alsof ze een beetje met haar speelden.

Later heeft ze dat ook uitgeprobeerd tussen andere bomengroepjes, samen met deelnemers aan de Natuurontmoetingen die ze met Anja organiseert. Meestal werkt het... Ook nu weer, toen Saskia opnieuw het midden zocht tussen haar Rijswijkse berken. Ze vroeg Leen om een foto te maken.

Oude grond

Vanaf Saskia’s huis kun je naar de Lindevallei lopen. Dit gebied is deels moerasachtig veengebied. De paden zijn alleen goed toegankelijk als het een tijdje niet geregend heeft. Een echt ‘oerlandschap’ zoals het er hier vroeger ook uit moet hebben gezien.

Saskia krijgt in sommige natuurgebieden in haar omgeving een 'vooroudergevoel'. Dat kan kloppen. Haar overgrootmoeder is geboren in Wolvega, en de voorouders van deze overgrootmoeder van vaderskant leefden in deze regio. Saskia loopt dus op 'oude grond'.

Anja's beuk

Anja was tijdens een korte vakantie in de Duitse Eiffel weer even bij ‘haar’ beuk. Je kunt hier nalezen hoe de vriendschap met deze boom jaren geleden ontstond.

Dubbele verwondering

Anja en Saskia verzorgden een kennismaking met Natuurontmoeting in het stukje bos tegenover atelier en galerie WONDERKAMERS van Sigrid Hamelink in Nijeholtwolde. Dit in aansluiting op de expositie HIER met lokale kunst gerelateerd aan de natuur.
Er waren onder andere deze wollige ‘wortels’ te zien van Mathilde Hemmes, die uit het plafond van de galerie leken te groeien. Titel van het werk is ‘Indringers’.
De wandeling was overigens een succes: acht mensen liepen mee en lieten zich verwonderen.

In park Rams Woerthe

Anja en Saskia hebben nieuwe locaties verkend voor hun Natuurontmoetingswandelingen. Een daarvan is park Rams Woerthe in Steenwijk. Dit grote, bosachtige park zou zich prima leen voor het beoogde doel. Rustig, gevarieerd en met een prettige sfeer.

Op de foto zie je Anja bij een bijzondere boom.

Bos van Draad 2

Saskia heeft nu ook het Bos van Draad gezien: in de kerk in Almen. Yvon bezocht het op 11 juni 2022 in de Leidse Hortus.

Meer dan duizend mensen werkten aan dit spiraalvormige borduurwerk, waar je doorheen kan lopen langs alle vier de seizoenen. In de zoom, waarop je ook uitspraken van deelnemers kan lezen over de natuur, zijn echte zaden verwerkt.

In 2025 komt het kunstwerk naar Heerenveen om daar in de tuin van Museum Belvédère te vergaan en te verwilderen tot een echt stukje bos.

Aan het kunstwerk was ook een actie verbonden om wereldwijd honderdduizend bomen te planten via donaties. Dat is inmiddels gelukt.

Natuurontmoeting nu echt van start

Na een geslaagde try-out gaan Saskia en Anja zich nu echt in de wereld zetten met Natuurontmoetingswandelingen. Saskia heeft in samenspraak met Anja een website ontworpen die door Henk online is gerealiseerd. Hun flyer wordt binnenkort gedrukt; je kunt hem hieronder al zien.
De website Natuurontmoeting kun je hier bekijken.

Try-out Natuurontmoeting

Anja en Saskia hebben een start gemaakt met een nieuw plan: het organiseren van Natuurontmoetingswandelingen. Het bos in met een groepje, om via meditatieve oefeningen in contact te treden met het landschap.
Eerder deden zij dit samen al eens voor een grotere groep als onderdeel van een bedrijfsuitje. Anja heeft al veel ervaring met Natuurdialoogwandelingen die zij samen met Hilde Koudijs organiseerde (en nog soms houdt) in haar oude regio. En Saskia heeft nu baat bij haar achtergrond in het vormingswerk.

Eerst hebben Saskia en Anja hun wandeling proefgelopen met Henk en Leen om de beste plek voor de verschillende programmaonderdelen te bepalen. In het Sterrebos in Frederiksoord, een klein, rustig en zeer divers bos waar veel aan te beleven valt. Op 1 juli hielden ze een try-out met drie deelnemers uit hun kennissenkring. Het liep prima, al moesten ze aan het eind wat improviseren omdat het ging regenen. De deelnemers waren enthousiast en gaven nog wat tips.

Natuurcoaching in het Sterrebos

Een van de 'poorten'

Saskia krijgt vandaag haar verlate verjaarscadeau van Anja: een natuurcoachingsessie. Dit gebeurt in het Sterrebos in Frederiksoord, op een prachtige herfstdag. Saskia heeft niet echt een vraag voor de coaching maar wil zich laten verrassen.
Anja leidt haar door diverse oefeningen en meditaties.

‘Poort’ blijkt al snel het thema. Saskia ziet ze ineens overal in het bos. Anja vraagt: wat wacht je als je de poort door zou gaan? Anja laat Saskia stillevens leggen. De schoonheid van verval wordt zo zichtbaar, maar ook oogst en nabloei.

Tijdens een andere oefening ervaart Saskia: ook oud hout vertoont nog volop leven!

Na afloop voelt Saskia zich op een plezierige manier ‘leeg’. Er kan de komende tijd van alles op haar pad komen!

We bedanken het bos, en Saskia bedankt Anja.

Beuk reikt uit

In de NRC van 30 november jl. stond een interview met cameraman en natuurfotograaf Ruben Smit. Herstellend van de ziekte van Lyme fotografeerde hij de natuur dichtbij zijn huis. Waaronder deze: Beuk reikt zijn hand uit. Wij pakken deze bomenhand graag aan!

Omkering

Soms kun je als je in de natuur bent, het gevoel krijgen dat niet alleen jij kijkt naar de bomen, de wolken en de zon, maar dat zij ook jou zien. Die 'omkering' ervaren maakt je rustig, dankbaar, nederig. Jij loopt daar klein als onderdeel van het grote geheel.

Yvons dochter fotografeerde onlangs in het bos bij Kootwijk dit boomgezicht. Zo wordt het bovenstaande wel heel letterlijk: wie kijkt nou eigenlijk naar wie?

Kastanjes

“Vandaag heb ik de eerste kastanjes gevonden!”, meldde Yvon opgetogen. Anja had er bij haar in de buurt ook al een paar opgeraapt. Een herfst-mijlpaal. Saskia schreef een aantal jaren geleden dit:

“Steeds duidelijker ruik en zie ik de al begonnen herfst. En daar, op het pad: de eerste kastanjes! Ik raap er een paar op. Ze zijn nog nieuw, glanzen als mahoniehout. Als ik nog eens goed kijk valt me ineens op, dat ze niet bepaald volmaakt zijn. Een rimpeltje of krasje hier, een uitstulping of een deukje daar. Net als wij mensen, mijmer ik. Zeker wij die in de herfst van het leven zijn aanbeland.
Ondanks hun imperfectie, misschien juist daardoor, zijn de kastanjes prachtig zoals ze daar liggen op mijn hand. Ik krijg de vreemde neiging er eentje te kussen, en doe het - er is toch niemand die het ziet. Ik word er blij van, onstuitbaar vrolijk zelfs. Ben jij ooit door een kastanje terug gekust? Nou, ik wel, geloof ik… Ik ga verder en geniet van al het moois in het bos. De kastanjes veilig in de zak van mijn fleece. Zij glimmend van buiten, ik van binnen.”

Tweelingbeuk

Achter Saskia's huis staat een kerk met daaromheen een bosje. het is niet openbaar toegankelijk. Met Kerkepad wast de kerk open en konden we ook in het bosje.
Anja en Saskia hebben het bosje bekeken op mogelijke geschiktheid voor een bosbad-activiteit. Dat zou kunnen en ook mogen (desgevraagd aan de kerk), maar we aarzelen omdat het erg klein is en ook lawaaierig kan zijn vanwege het langsrijdend verkeer.
Middenin het bosje staat een bijzondere tweelingbeuk: de sapstroom van de ene stam loopt omhoog, de andere omlaag! We konden het allebei voelen. Toen Saskia een week later weer ging, was dat nog zo.
We houden deze locatie in beraad: fijn dichtbij.

Anja's beuk

Anja bij haar beuk

Anja en haar man zijn vele keren met vakantie geweest in het Wirfttal (Duitse Eiffel). Tijdens een wandeling in 2007 dacht Anja terug aan hoe zij op een cursus een mooi contact met een boom had gehad en vroeg zich af of dat vaker zou lukken. Jazeker dus!

“We liepen langs een pad en toen hoorde ik heel duidelijk ‘hallo’! Wat raar, dacht ik, want er was verder niemand. Ik zei tegen mijn man Henk dat het leek te komen van achter de begroeiing aan de linkerkant van de weg. We liepen even verder en zagen toen links een paadje. Meteen aan het begin was een grafheuvel, dat bleek van een hondje te zijn, er stonden beeldjes op. En was ook een houten kastje met een beschildering van een uil. Het voelde als een gewijde, bijzondere plek. Toen we verder naar links liepen kwamen we op een open plek. Het was er heel stil en er hing een serene sfeer. Achterin zagen we een prachtige majestueuze beuk staan. Ik voelde meteen dat zij (het voelde als een vrouwelijke energie) degene was die mij had begroet. We bleven bij haar staan en ze voelde zo uitnodigend! Het ontroerde me en Henk was ook onder de indruk.

De leefhoutjes

Daarna zijn wij elk jaar als wij daar op vakantie waren, ik denk wel twaalf keer, bij deze beuk op haar sfeervolle plek langs gegaan. Steeds  was zij uitnodigend en lief, echt een vriendin.
Twee jaar geleden, toen we van plan waren om ons huis te gaan verkopen, vreesde ik dat we haar niet vaak meer zouden gaan bezoeken. Toen heb ik haar gevraagd of ik een tak van haar mocht hebben om leefhout van te maken. Dat mocht en dat heb ik ook gedaan. Via het leefhout is zij voor altijd bij me!”

Bosbaden

De eerste oefening: het bos begroeten

Op 5 september 2019 organiseerde Anja op verzoek een bosbadwandeling voor de universitaire ICT-afdeling waar haar man heeft gewerkt. Het was voor hen onderdeel van een team-uitje. Plaats van handeling was het compacte, bosachtige park rond kasteel Oud Poelgeest in Oegstgeest.

Anja putte uit haar ervaring met natuurdialoog-wandelingen en liet zich inspireren door het Japanse Shinrin-Yoku (bosbaden) waarover net een paar mooie boeken waren verschenen. In het kort: stil en langzaam in de natuur verkeren vermindert stress en ontspant, en heeft een gunstige uitwerking op bloeddruk en immuunsysteem. Planten en bomen scheiden etherische stoffen uit die een positief effect hebben op ons zenuwstelsel.

Het was een langzame, geconcentreerde wandeling met af en toe stilstaan of -zitten voor een oefening. Saskia ondersteunde Anja als tweede begeleidster en nam een deel van de toelichting vooraf en enkele oefeningen voor haar rekening.

De organisator was uiteraard op de hoogte, maar voor de deelnemers was de bosbadwandeling een verrassing. Heel rustig lopen, niet praten maar luisteren en de natuur op je laten inwerken: het kostte sommigen moeite om te schakelen naar hun zintuigen en hun binnenwereld. Toch vonden de meesten het een bijzondere ervaring en mochten we na afloop veel complimenten ontvangen.